De Kafka's

Podium / Theater

Op het Instituut voor Verzekering van Arbeidsongevallen hebben enkele werknemers het plan opgevat om in het geniep een revue op poten te zetten waarin ze de vele, soms tegenstrijdige gezichten van Kafka willen belichten. Ze laten zich ?s avonds insluiten en komen tevoorschijn van onder hun bureau als het donker is. Ze noemen zichzelf de Kafka?s.

Westrand - Cultuurcentrum Dilbeek

Over De Kafka's

Bart Danckaert zet niet het kafkaiaanse Systeem, maar de kleine raderen in het licht.

Vorig jaar zagen we bij Toneelhuis het dubbelluik De strafkolonie/Het hol waarin op een akelige manier de vervreemding van beide Kafkaverhalen eer werd gedaan. Voor Theater Antigone pakt Bart Danckaert het anders aan. Het tragikomische De kafka¿s zoomt niét in op de onmenselijkheid van een 'gezichtloze staatsmachine¿, maar op de menselijkheid van zijn radertjes: vijf kleine mensen die Kafka zijn in het diepst van hun gedachten.
3 juni, Kafka¿s sterfdag. In het Instituut voor Verzekering van Arbeidsongevallen vindt een vreemdsoortig nachtelijk symposium plaats. Doelbewust gekomen, toevallig aangewaaid of tegen hun zin meegesleurd zullen de deelnemers bijdragen tot het verrijzen van de ware K.
Sobere bureauruimtes en enkele ventilatoren die eenmaal belicht monsterlijke wieken op de muren toveren: in deze setting druppelen de personages binnen. De sullige nachtwaker (Van den Brande) die lijdt onder een dominante vader. De koffiejuffrouw (Van der Sanden) die zich graag op haar discretie beroept, maar moet toegeven dat ze zich eigenlijk onzichtbaar voelt. De archivaris van het twaalfde (Van Malder), gangmaker en ceremoniemeester van de viering. Een verdwaalde illegaal (Jochems) op zoek naar een verzekeringspapier en een hysterische typiste (De Schutter) sluiten de rij. Elk van de personages draagt op een letterlijke of subtiele manier flarden van Kafka¿s oeuvre aan. De nachtwaker citeert Brief aan mijn vader, de illegaal incaneert de Gedaanteverwisseling. De mooiste is een zelfmoordpoging van de typiste die refereert aan de executiemachine uit In de strafkolonie.Maar ook zonder voorkennis maakt het spitse spel van de cast de Kafkamedley meer dan verteerbaar.
Geen van de verzamelde personages is weerbaar. Allemaal zijn het kleine, verlaten en genegeerde mensen. Niet het Systeem, maar zijn raderen zet Danckaert in het volle licht. Ze blijken er wat onwennig te staan, knipperend met de ogen. Want wat hebben ze eigenlijk te vertellen, als individu, los van de kafkaiaanse context waarin ze functioneren? Bitter weinig, zo blijkt. Na de zo sprankelende introductie van de vijf lijkt De kafka¿s uitgepraat. Er ontwikkelen zich nog enkele flauwe verhaallijntjes die de aandacht niet kunnen vasthouden. Er is een ambtenaar-ex-machina nodig om voor een slot te zorgen. Misschien moet dit de conclusie zijn van Danckaerts verdienstelijke poging om de 'andere¿ Kafka te brengen: dat er buiten de geest van de ware K. geen andere (interessante) bestaat.